Teknik Analiz
Geçmiş fiyat ve işlem hacmi verileriyle gelecekteki fiyat hareketini tahmin etme yaklaşımı.
Teknik analiz (technical analysis), bir varlığın geçmiş fiyat hareketlerini ve işlem hacmini inceleyerek gelecekteki fiyat yönünü tahmin etmeye çalışan yaklaşımdır. Şirketin değeriyle değil, fiyatın grafik üzerindeki davranışıyla ilgilenir.
Bu analizde fiyat grafikleri (çizgi ve mum grafikleri), trendler, destek ve direnç seviyeleri, işlem hacmi ve çeşitli göstergeler kullanılır. Temel varsayımı, fiyat hareketlerinin belirli örüntüler ve eğilimler içinde tekrar edebileceğidir.
Amaç, “ne zaman ve hangi fiyattan girmeli ya da çıkmalı?” sorusuna cevap aramaktır. Varlığın ucuz mu pahalı mı olduğuyla değil, fiyatın kısa ve orta vadede nereye gidebileceğiyle ilgilenir.
Teknik analiz genellikle kısa vadeli işlem yapanlar arasında yaygındır. Güçlü yanı, gereken verinin —grafiklerin— herkese açık olması ve hızlı karar imkânı sunmasıdır; zayıf yanı ise geçmişin geleceği garanti etmemesi ve örüntülerin yoruma açık olmasıdır. Kesin sonuç vermez. Temel analizle karşıt görülse de, birçok yatırımcı ikisini birlikte kullanır: temel analiz “neyi”, teknik analiz ise “ne zaman” alacağını belirlemeye yardımcı olur.
Örnek
Teknik analiz yapan bir yatırımcı şirketin bilançosuna bakmaz; hissenin fiyat grafiğine bakar. Örneğin bir hissenin fiyatının son birkaç ayda her 95 TL’ye düştüğünde tekrar yükseldiğini fark ederse, 95 TL’yi bir “destek” seviyesi olarak yorumlar ve fiyat oraya yaklaştığında alım için bir fırsat oluşabileceğini düşünür. Burada soru “bu şirket iyi mi?” değil, “fiyat bundan sonra nereye gidebilir?“dir. Geçmiş fiyat davranışının ipucu verdiği varsayımına dayanır — ama bu bir garanti değildir.
İlgili Kavramlar
- Aşırı Alım / Aşırı Satım Fiyatın kısa sürede çok yükselip 'aşırı alınmış', ya da çok düşüp 'aşırı satılmış' kabul edildiği durumlar.
- Destek ve Direnç Fiyatın düşerken tutunma eğiliminde olduğu seviye (destek) ve yükselirken zorlandığı seviye (direnç).
- Dow Teorisi Teknik analizin temelini oluşturan, piyasa trendlerinin altı ilkeyle okunmasına dayanan klasik çerçeve.
- Elliott Dalga Teorisi Piyasaların kalabalık psikolojisiyle tekrar eden 5 itici + 3 düzeltici dalga halinde hareket ettiğini öne süren, tartışmalı bir teknik analiz teorisi.
- Hareketli Ortalama Fiyatın belirli bir dönemdeki ortalamasını sürekli güncelleyerek gürültüyü yumuşatan ve trendi görünür kılan gösterge.
- Momentum Fiyat hareketinin hızı ve gücü; bir eğilimin ne kadar kuvvetli olduğunun ölçüsü.
- Temel Analiz Bir varlığın gerçek (içsel) değerini finansal ve ekonomik verilerle değerlendirme yaklaşımı.
- Trend Fiyatın belirli bir süre boyunca izlediği genel yön: yükselen, düşen ya da yatay.