İşlem Hacmi
Belirli bir sürede el değiştiren toplam pay/kontrat miktarı; ilginin ve likiditenin göstergesi.
İşlem hacmi (volume), belirli bir zaman diliminde (örneğin bir günde) bir varlıkta el değiştiren toplam pay ya da kontrat miktarıdır. Kaç adet alınıp satıldığını gösterir ve o varlığa olan ilginin, katılımın en temel göstergelerinden biridir. Yüksek hacim, çok sayıda alıcı ve satıcının aktif olduğu, dolayısıyla genellikle likit ve kolay işlem yapılabilir bir piyasa anlamına gelir.
Hacim, teknik analizde de önemli bir teyit aracıdır: bir fiyat hareketi yüksek hacimle gerçekleşiyorsa, o hareketin arkasında güçlü bir katılım olduğu; düşük hacimle gerçekleşiyorsa hareketin zayıf ya da güvenilmez olabileceği yorumlanır. Ancak hacim tek başına yön göstermez; fiyatla birlikte okunması gerekir.
Örnek
Bir hisse bir gün içinde %10 yükseliyor. Eğer bu yükseliş o günün işlem hacmi normalin çok üstündeyken oluyorsa, harekete geniş bir kitlenin katıldığı, yani yükselişin arkasında gerçek bir talep olduğu düşünülür. Ama aynı %10, o hissede neredeyse hiç işlem yokken, birkaç küçük emirle olmuşsa, bu hareket kırılgandır ve kolayca geri dönebilir. Aynı fiyat değişimi, hacme göre bambaşka anlam taşır.
İlgili Kavramlar
- Auction Market Theory Piyasayı, fiyatın adil değeri bulmak için alıcı-satıcı arasında sürekli işleyen bir açık artırma süreci olarak gören çerçeve.
- Destek ve Direnç Fiyatın düşerken tutunma eğiliminde olduğu seviye (destek) ve yükselirken zorlandığı seviye (direnç).
- Emir Akışı ve Delta Alıcı ve satıcıların gerçek zamanlı saldırganlığını (agresif alım-satım baskısını) inceleyen ileri analiz yaklaşımı; Delta bu baskının ölçüsüdür.
- Emir Defteri Bir varlık için bekleyen tüm alış ve satış emirlerinin fiyat ve zaman önceliğine göre sıralandığı liste.
- Likidite Bir varlığın değer kaybetmeden hızlıca nakde çevrilebilme derecesi.
- Piyasa Derinliği Cari fiyata yakın seviyelerde bekleyen alım-satım emirlerinin miktarı; likiditenin derinliği.
- Spread (Alış-Satış Farkı) Bir varlığın alış (bid) ve satış (ask) fiyatı arasındaki fark.
- Wyckoff Metodu Büyük kurumsal oyuncuların (Composite Man) arz-talep davranışını fiyat ve hacimle okumaya çalışan analiz yöntemi.